Van điều khiển là thiết bị trực tiếp thay đổi lưu lượng, áp suất hoặc các thông số của dòng lưu chất. Chính vì vậy, tình trạng lưu chất trước khi đi vào van có thể ảnh hưởng đáng kể đến độ ổn định khi vận hành. Một giải pháp phổ biến là lắp Lọc chữ Y trước van điều khiển.

Cặn bẩn ảnh hưởng tới van điều khiển ra sao?

Trong đường ống công nghiệp có thể tồn tại:

• Gỉ sét.

• Xỉ hàn.

• Cát và cặn.

• Mảnh gioăng.

• Tạp chất phát sinh trong quá trình thi công.

Nếu các hạt này đi vào bên trong van, chúng có thể mắc tại vùng seat, khe điều tiết hoặc các đường dẫn nhỏ.

Hậu quả có thể là van đóng không kín, chuyển động kém ổn định hoặc các bề mặt làm kín bị mài mòn nhanh hơn.

Lọc chữ Y tạo lớp bảo vệ phía trước

Lọc chữ Y hay Y strainer sử dụng lưới kim loại để giữ các tạp chất có kích thước lớn hơn lỗ lọc.

Nhờ đó, lượng cặn rắn đi vào van điều khiển được hạn chế.

Đây cũng là lý do nhiều nhà sản xuất strainer đề xuất lắp thiết bị phía trước control valve, flow meter, regulator và các thiết bị nhạy với tạp chất.

Giúp giảm nguy cơ kẹt và đóng không kín

Một hạt cặn nhỏ mắc giữa seat và bộ phận đóng van cũng có thể làm giảm khả năng làm kín.

Đặc biệt với các hệ thống cần điều tiết liên tục, việc giữ đường lưu chất sạch hơn góp phần giảm nguy cơ van phản hồi không ổn định.

Nhưng không phải lưới càng mịn càng tốt

Đây là sai lầm khá phổ biến.

Nếu chọn lưới lọc chữ Y quá mịn, cặn có thể tích tụ nhanh và tạo ra chênh áp lớn. Khi đó, lọc Y lại trở thành điểm gây tổn thất áp suất cho hệ thống.

Do vậy kích thước mắt lưới phải dựa trên:

• Loại tạp chất.

• Yêu cầu của van phía sau.

• Lưu lượng.

• Độ nhớt lưu chất.

• Mức chênh áp cho phép.

Nên đặt lọc Y cách van bao xa?

Không có một khoảng cách cố định phù hợp với mọi hệ thống. Cần ưu tiên hướng dẫn lắp đặt của nhà sản xuất van, yêu cầu đoạn ống thẳng nếu có và đảm bảo đủ không gian tháo lưới để bảo trì.

Điểm quan trọng nhất là y lọc phải nằm phía thượng lưu của thiết bị mà nó cần bảo vệ.

Bảo trì quyết định hiệu quả thực tế

Lắp lọc Y nhưng không vệ sinh trong thời gian dài có thể phản tác dụng.

Nên theo dõi:

• Chênh áp trước và sau lọc.

• Lưu lượng bất thường.

• Chu kỳ vận hành.

• Mức độ cặn khi tháo lưới.

Từ đó xây dựng lịch vệ sinh phù hợp.

 

Như vậy, lắp lọc chữ Y trước van điều khiển không đơn giản chỉ để lọc rác, mà nhằm hạn chế cặn xâm nhập vào các chi tiết làm việc quan trọng của van và góp phần duy trì khả năng vận hành ổn định của toàn hệ thống.